Trong thế giới võ hiệp, bạn có thể luyện tập ba mươi năm để thành thạo kiếm pháp, hoặc bạn cũng có thể cho chất độc vào trà đối phương và kết thúc trận đấu trước khi nó bắt đầu. Nghệ thuật dùng độc (用毒术 yòngdú shù) chiếm một vị trí đạo đức khá kỳ lạ trong tiểu thuyết võ hiệp — bị kinh sợ, ghét bỏ, nhưng cũng được tôn kính trong thầm lặng.
Truyền Thống Ngũ Độc
Ngũ Độc (五毒 wǔdú) là hình tượng quen thuộc trong dân gian Trung Hoa từ lâu trước khi chúng xuất hiện trong truyện tiểu thuyết. Năm loài vật độc truyền thống — rắn (蛇 shé), bọ cạp (蝎 xiē), rết (蜈蚣 wúgōng), cóc (蟾蜍 chánchú), và tắc kè hoặc nhện (壁虎/蜘蛛 bìhǔ/zhīzhū) — có mặt trong y học dân gian, phong tục lễ hội, và các vật bùa bảo vệ từ hơn nghìn năm trước.
Vào dịp Tết Đoan Ngọ (端午节 Duānwǔ Jié), rơi vào ngày mùng năm tháng năm âm lịch, các gia đình Trung Hoa truyền thống thường treo tranh Ngũ Độc hoặc đeo túi thêu chứa các loại thảo dược để trừ tà. Lý do dựa trên phép thuật tương cảm: trưng bày "độc" để xua đuổi "độc".
Tiểu thuyết võ hiệp tiếp nhận truyền thống dân gian này và xây dựng xung quanh nó một môn phái võ thuật hoàn chỉnh. Ngũ Độc giáo (五毒教 Wǔdú Jiào) xuất hiện trong nhiều tác phẩm, điển hình nhất là Thần Điêu Đại Hiệp của Kim Dung và các tác phẩm của Cổ Long (古龙 Gǔ Lóng). Các đệ tử chuyên về việc nuôi rắn độc và các sinh vật có nọc độc, chiết xuất và tinh luyện độc tố, cũng như luyện miễn dịch bằng cách tự đầu độc có kiểm soát.
Tang Môn: Độc Thuật Dưới Góc Độ Kỹ Thuật
Nếu Ngũ Độc giáo đại diện cho mặt sinh học của nghệ thuật độc dược, thì Tang Môn (唐门 Tángmén) đại diện cho mặt kỹ thuật cơ khí. Đóng quân ở Tứ Xuyên (四川 Sìchuān) — một tỉnh nổi tiếng với ẩm thực cay và địa hình hiểm trở — Tang Môn kết hợp vũ khí bí mật (暗器 ànqì) với hệ thống phóng độc độc đáo.
Kho vũ khí của họ bao gồm:
- Châm độc (毒针 dúzhēn) — kim nhỏ như tóc, phủ độc tố, được bắn ra từ cơ cấu lò xo ở cổ tay - Tiễn độc (毒镖 dúbiāo) — phi tiêu có đầu rỗng chứa chất độc dạng lỏng - Bom khói độc (毒烟弹 dúyān dàn) — bình gốm phát tán khói độc khi va chạm - Cái gai độc (毒蒺藜 dú jílí) — rải trên mặt đất để làm thương kẻ đuổi theoDanh tiếng của Tang Môn trong tiểu thuyết là một gia tộc mà bạn nhất định không nên chọc giận. Họ không phải là những chiến binh mạnh nhất khi giao đấu tay đôi, nhưng sự kết hợp giữa kỹ thuật cơ khí tỉ mỉ và kiến thức độc dược khiến họ cực kỳ nguy hiểm trong mọi tình huống nếu đã có thời gian chuẩn bị.
Điều làm Tang Môn trở nên thú vị trong góc nhìn kể chuyện là họ không phải kẻ ác đơn giản. Họ là một gia đình bảo vệ di sản và vùng đất của mình. Nghệ thuật độc là tài sản truyền đời của họ, và họ hết sức tự hào về nghề nghiệp của mình. Đây là một cách miêu tả mang nhiều sắc thái, không đơn giản bị đóng mác là phản diện.
Độc Cổ (蛊 gǔ): Nghệ Thuật Tăm Tối Nhất
Kỹ thuật sử dụng độc đáng sợ nhất trong văn hóa dân gian Trung Hoa không hẳn xuất phát từ tiểu thuyết võ hiệp — đó là độc cổ (蛊 gǔ), một loại pháp thuật độc có nguồn gốc từ tín ngưỡng dân gian miền Nam Trung Quốc.
(Phần tiếp theo chưa được cung cấp trong bài gốc)